Zwangerschapsverlof: waar heb ik recht op?

Iedereen die werkt en zwanger is, heeft recht op zwangerschaps- en bevallingsverlof. Zwangerschapsverlof is een fijne én noodzakelijke regeling die ervoor zorgt dat jij nog even de rust kunt nemen die je lichaam nodig heeft. Daarnaast kun je je voorbereiden op de bevalling. Ook je baby profiteert van deze periode. Na de geboorte van je kind heb je de tijd nodig om te herstellen en samen met je baby te wennen aan jullie gezin.

Zwangerschapsverlof en bevallingsverlof

Zwangerschapsverlof is de periode voor je bevalling, bevallingsverlof de periode na de geboorte van je kind. Je zwangerschaps- en bevallingsverlof duurt samen minstens 16 weken. Je hebt de keuze om je verlof 4 tot 6 weken voor de uitgerekende datum te laten ingaan. Binnen deze termijn mag je zelf kiezen op welke dag je verlof start. Als je eerder bevalt dan dat je zwangerschapsverlof is ingegaan, geldt als datum de dag van je bevalling. Je hebt dan nog gewoon recht op 16 weken verlof. Als je later dan de uitgerekende datum bevalt, heb je na je bevalling recht op het aantal dagen verlof dat je in principe had gekozen. Je totale verlof duurt dan dus langer dan 16 weken.

Een voorbeeld: kies je voor 4 weken verlof vóór de uitgerekende datum en je bevalt een week te laat, dan heb je toch nog recht op 12 weken bevallingsverlof. Gaat je zwangerschapsverlof 6 weken voor de uitgerekende datum in en je bevalt 2 weken te vroeg, dan heb je nog 12 weken over van de in totaal 16 weken verlof.

Tip: gebruik de zwangerschapsverlofcalculator om te berekenen in welke periode je verlof valt.

Langdurige ziekenhuisopname / Couveuseverlof

Het bevallingsverlof kan verlengd worden bij een langdurige ziekenhuisopname na de bevalling, bijvoorbeeld door een vroeggeboorte. Het normale bevallingsverlof van 16 weken is in zo'n geval namelijk niet afdoende om volledig herstel te garanderen. Sinds 1 januari 2015 is het mogelijk om tot 10 weken extra bevallingsverlof aan te vragen. Kijk voor actuele informatie op uwv.nl. In het geval van het overlijden van de moeder bij de geboorte of tijdens het bevallingsverlof, gaat het bevallingsverlof van de moeder over naar haar partner. Hierdoor is een pasgeboren kind verzekerd van de zorg van een ouder.

Melden zwangerschapsverlof

Je zwangerschapsverlof meld je minimaal drie weken van tevoren bij je werkgever, zodat hij dit voor je kan regelen. Je werkgever mag het verlof niet weigeren. Je hebt hiervoor een zwangerschapsverklaring met de vermoedelijke bevallingsdatum van je verloskundige of arts nodig. Door je werkgever eerder in te lichten, blijft er nog genoeg tijd over om vervanging te zoeken en voor een eventuele inwerkperiode. Niet verplicht, maar wel zo netjes.

Inkomen en salaris

Tijdens je verlof heb je op grond van de Wet Arbeid en Zorg recht op een uitkering ter hoogte van het Ziektewetdagloon, ofwel 100% van je salaris. De zwangerschapsuitkering moet uiterlijk twee weken voor de ingang van je zwangerschapsverlof bij het UWV worden aangevraagd en kan via je werkgever of rechtstreeks door het UWV worden uitbetaald.

Vakantiedagen

Tijdens je verlof bouw je gewoon vakantiedagen op. Je werkgever mag je niet vragen om vakantiedagen op te nemen voor je verlof. Ook heb je tijdens je bevallingsverlof gewoon recht op vakantiegeld.

Rechten en plichten zwangerschapsverlof

Je mag niet worden ontslagen als je zwanger bent, zwangerschapsverlof hebt of in de eerste zes weken na het bevallingsverlof. Als je solliciteert, mag je niet worden afgewezen vanwege je zwangerschap. Je hoeft in een sollicitatiegesprek daarom niet te melden dat je zwanger bent. Zelf ontslag nemen kan altijd, maar soms verspeel je dan je recht op een zwangerschaps- en bevallingsuitkering. Heb je een tijdelijk arbeidscontract dat tijdens je verlof afloopt, dan stopt het dienstverband gewoon op de afgesproken datum. Helaas krijgen zwangere vrouwen nog regelmatig te maken met zwangerschapsdiscriminatie. Jouw zwangerschap mag nooit een reden zijn voor ontslag.

Zwangerschapsverlof voor zelfstandigen

Je hebt als zwangere zelfstandig ondernemer recht op zwangerschapsverlof en een bijbehorende uitkering. Je hoeft dus geen aparte premie te betalen. De ZEZ-uitkering duurt minstens 16 weken en kan aangevraagd worden via het UWV.

Zwangerschapsverlof bij tweeling

Als je een tweeling of meerling verwacht, kun je eerder met zwangerschapsverlof: 10 tot 8 weken voor de uitgerekende datum. De dag waarop je bevalt, hoort bij het zwangerschapsverlof. Je bevallingsverlof begint de dag ná je bevalling. Je bevallingsverlof telt minstens 10 weken.

Kraamverlof partners

Je partner heeft recht op kort verlof om bij de bevalling te zijn en aangifte te doen bij de Burgerlijke Stand. Na de bevalling heeft je partner recht op 2 werkdagen betaald kraamverlof en 3 dagen ouderschapsverlof. De werkgever dient zo snel mogelijk te worden ingelicht. Het kraamverlof kost geen vakantiedagen en wettelijk heeft je partner voor die 2 dagen recht op doorbetaling van 100% van het loon. Per CAO en zelfs per bedrijf kan van deze wettelijke regel worden afgeweken.

Andere verlofregelingen

  • In geval van adoptie en pleegzorg heb je recht op maximaal 4 aaneengesloten weken verlof. Deze uren mogen in overleg met de werkgever verspreid worden over een langere periode. 
  • Bij een vroeggeboorte na 24 weken heb je altijd recht op verlof van 16 weken. Het maakt hierbij niet uit of je kind wel of niet levend ter wereld is gekomen.
  • Bij een bevalling voor de 24e week wordt een kind niet levensvatbaar geacht. Je hebt daarom geen recht op zwangerschaps- en bevallingsverlof. Wél kun je aanspraak maken op een ziektewetuitkering als je ziek bent als gevolg van de zwangerschap of (vroeg)geboorte.