Hoogsensitiviteit bij kinderen

Hoogsensitiviteit bij kinderen peuter kleuter groei en ontwikkeling

Is jouw kind gevoelig voor prikkels en snel van slag? Dan is je kind misschien wel hooggevoelig. Kinderen met hoogsensitiviteit zijn gevoeliger en denken langer over dingen na. Ze hebben vaak meer tijd nodig om alles wat ze zien, horen of voelen te verwerken en ze kunnen makkelijk door emoties overspoeld raken.

Deze kinderen hebben een zeer gevoelig zenuwstelsel en zijn in staat om subtiele signalen waar te nemen die anderen niet direct zullen opmerken. Daardoor kunnen ze overweldigd raken door geluid, fel licht en geuren. Dit kan ook door bijvoorbeeld lawaai, drukke ruimtes of mensen die boos zijn. Ze laten niet altijd zien dat ze het niet prettig vinden. Ze houden hun gevoelens vaak voor zich. Als ze dan overprikkeld raken, kan zich dat uiten in woedeaanvallen en huilbuien; ook kunnen ze er zelfs ziek van worden. Het kan dat dit pas echt tot uiting komt als je kind naar school gaat.

Wat zijn nou precies de kenmerken van hoogsensitiviteit?

Hoe weet je zeker dat je kind hooggevoelig is? Hieronder een aantal kenmerken.

  • Geïrriteerd door kleine ongemakken (natte mouw, labels in kleding)
  • Moeite met veranderingen
  • Eerst observeren, dan pas doen (‘langs de kant’ staan)
  • Scherp horen, geluiden snel ‘hard’ noemen
  • Gevoelige ogen, licht snel ‘fel’ noemen
  • Faalangstig
  • Rechtvaardigheidsgevoel
  • Diepgaande vragen stellen
  • Rustig (op zichzelf gericht)
  • Sterke binding met natuur (planten en dieren)

Niet zeker of jouw kind hoogsensitief is? Doe deze test om er achter te komen!

Hoe ga je om met hoogsensitieve kinderen?

Kinderen met hoogsensitiviteit hebben een andere aanpak nodig dan kinderen zonder. Hier zijn 6 tips om het opvoeden makkelijker te maken:

1. Bied structuur

Kinderen met hooggevoeligheid houden van duidelijkheid, ze willen weten waar ze aan toe zijn. Probeer de dag in te delen met een vaste structuur, dit geeft namelijk rust voor je kind. Probeer ook de weekenden en vakanties zoveel mogelijk een vaste structuur te geven. (Maak bijvoorbeeld een schooldagroutine en/of een weekendroutine)

2. Zorg voor voorspelbaarheid

Hooggevoelige kinderen hebben moeite met veranderingen, wees dus zo voorspelbaar mogelijk. Als je moet afwijken van de vaste structuur, laat dit je kind dan weten. Wees duidelijk en geef uitleg, zo weet je kind waar het aan toe is en wat er van hem of haar verwacht wordt. Verassingen kunnen erg stressvol zijn (bijvoorbeeld verhuizingen, naar een nieuwe klas), voorkom ze door je kind goed er op voor te bereiden en neem je tijd.

3. Positief opvoeden

Probeer zo positief mogelijk te blijven. Bij boosheid krijgen kinderen nog meer prikkels en dan raken ze nog meer overstuur. Straffen werken averechts, omdat de kinderen zich snel afgewezen voelen. Probeer rustig te blijven en naar zoek oplossingen i.p.v. straffen.

4. Tijd geven

Kinderen met hooggevoeligheid hebben meer tijd nodig om alle informatie die ze opnemen te verwerken. Geef je kind daarom voldoende tijd. Een rustige en geduldige houding werkt het beste, leg niet teveel druk op ze. Probeer geen taken over te nemen, maar deel taken op in kleine stapjes (die haalbaar zijn). Zo durft een kind de uitdaging aan te gaan en heeft het kind het gevoel dat het een taak aan kan.  Dit werkt ook goed voor het zelfvertrouwen.

5. Begrip tonen

Het is belangrijk dat een kind zich begrepen voelt. Het is goed om met je kind te praten en begrip te tonen. Luister naar je kind en neem de dag door. Bedenk samen wat je kind kan helpen in bepaalde situaties en omgevingen. Wat heeft je kind nodig en hoe kan jij je kind helpen?

6. Rust

Doordat kinderen die hooggevoelig zijn erg prikkelbaar zijn, hebben ze meer behoefte aan rust dan andere kinderen. Zorg er voor dat je kind voldoende rust krijgt door voldoende te slapen en probeer zo prikkels te voorkomen waar dat mogelijk is. Plan gedurende dag rustmomenten in, bedenk een rustplek, waar je kind zich terug kan trekken om tot rust te komen of als hij of zij zich onrustig voelt.

Om je kind rustig te krijgen, kun deze oefeningen proberen. Zo breng je de energie van je gevoelige kind weer in balans.