Ouderschapsverlof: alles wat je moet weten

Ouderschapsverlof: alles wat je moet weten

Ouderschapsverlof is zowel betaald als onbetaald verlof dat je als ouder kunt opnemen tot je kind 8 jaar oud is. Met ouderschapsverlof kun je tijdelijk minder werken om meer tijd aan je kind(eren) te besteden. Er gelden wel een aantal regels. Lees hieronder alles wat je moet weten over ouderschapsverlof.

Wanneer heb je recht op ouderschapsverlof?

  • Je kunt ouderschapsverlof opnemen voor kinderen tot acht jaar. Dit is grotendeels onbetaald verlof.
  • Om aanspraak te maken op de negen ‘betaalde’ weken ouderschapsverlof, moet je deze in het eerste levensjaar van je kind opnemen. Doe je dit niet? Dan kun je die weken daarna gewoon nog inzetten, maar dan worden ze niet uitbetaald.
  • Ouders die gebruik maken van het betaald ouderschapsverlof krijgen van het UWV een uitkering ter hoogte van 70% van hun dagloon.
  • Je kunt voor meerdere kinderen tegelijk ouderschapsverlof opnemen. Je hoeft dus niet eerst het verlof voor Ć©Ć©n kind op te maken.
  • Beide ouders hebben recht op ouderschapsverlof.
  • Bij een tweeling heb je recht op twee keer ouderschapsverlof en bij een drieling drie keer.
  • Je kunt ouderschapsverlof bij je werkgever aanvragen zodra je in dienst bent.
  • Het verlof kan ook worden opgenomen voor adoptiekinderen, stiefkinderen en pleegkinderen. Voorwaarde is dat het kind bij jou woont.

9 weken betaald ouderschapsverlof opnemen

De overheid wil dat ouders meer ruimte krijgen om te kiezen hoe ze werken en zorgen willen combineren. Niet iedereen kan zich onbetaald ouderschapsverlof veroorloven. De Rijksoverheid meldt dat voorgaande jaren slechts een derde van de ouders ouderschapsverlof opneemt. Daarom hebben ouders sinds augustus 2022 recht op negen weken betaald ouderschapsverlof. De overheid wil het verlof daarmee aantrekkelijker maken.

Let op: betaald ouderschapsverlof alleen in eerste levensjaar kind

Om aanspraak te maken op de negen ‘betaalde’ weken ouderschapsverlof, moet je deze in het eerste levensjaar van je kind opnemen. Doe je dit niet? Dan kun je die weken daarna gewoon nog inzetten, maar dan worden ze niet uitbetaald. Je kunt ouderschapsverlof opnemen tot je kind 8 jaar oud is.

Hoogte uitkering betaald ouderschapsverlof

Ouders die gebruik gaan maken van het betaald ouderschapsverlof krijgen van het UWV een uitkering ter hoogte van 70% van hun dagloon.

Gedeeltelijk arbeidsongeschikt?

Het is wettelijk mogelijk ouderschapsverlof op te nemen als je (gedeeltelijk) arbeidsongeschikt bent. Maar het verlof kan problemen geven bij de re-integratie. Het is zaak dat je zo snel mogelijk weer aan het werk kunt. De bedrijfsarts of arbodienst kan in eerste instantie adviseren of het verlof de re-integratie in de weg staat. Overleg daarom goed met je werkgever en maak duidelijke afspraken om problemen te voorkomen.

Wat is de duur van ouderschapsverlof?

Je hebt recht op 26 weken ouderschapsverlof verdeeld over 12 maanden. De uren voor het verlof worden berekend aan de hand van het aantal uren dat in je arbeidsovereenkomst staat. Jij en je partner hebben in ieder geval recht op drie dagen ouderschapsverlof rond de geboorte van je kind. Daarmee krijgen jullie - naast het huidige geboorteverlof (kraamverlof) van vijf dagen - de mogelijkheid om rond de geboorte tijd door te brengen met de baby. Ouderschapsverlof kan ingaan vanaf het moment van indiensttreding.

Lees ook: partners kunnen tot vijf weken aanvullend geboorteverlof opnemen.

Aanmelden voor ouderschapsverlof

Als je gebruik wilt maken van je recht op ouderschapsverlof, moet je dit minimaal 2 maanden voor de ingangsdatum van het verlof schriftelijk melden aan je werkgever. In deze brief vermeld je op welke datum het verlof ingaat, of de vermoedelijke datum van het ouderschapsverlof afhankelijk is van bijvoorbeeld de datum van de bevalling en het einde van je bevallingsverlof. Je geeft in de brief ook aan hoe het aantal verlofdagen moet worden verspreid over de werkweek en hoe lang de verlofperiode gaat duren. Het is belangrijk dat je goed nadenkt over de invulling van het ouderschapsverlof, voordat je het verlof aanvraagt bij je werkgever. Je kunt namelijk alleen in bijzondere en onvoorziene omstandigheden terugkomen op de gemaakte verlofafspraken. Als je je verlof halverwege afbreekt, kan het resterende deel niet later alsnog worden opgenomen.

Bij ziekte loopt je ouderschapsverlof gewoon door. Er is Ć©Ć©n uitzondering: als je als vrouw met je werkgever hebt afgesproken om het ouderschapsverlof aansluitend op je bevallingsverlof op je nemen, en je na afloop van je bevallingsverlof nog niet in staat bent om te werken. In dat geval krijg je verlengd bevallingsverlof en gaat het ouderschapsverlof pas in, na afloop van het verlengde bevallingsverlof.

Naast ouderschapsverlof, moeten er nog meer praktische zaken geregeld worden rondom de geboorte van jullie kind. Rijksoverheid heeft een checklist, waarin je precies ziet wanneer er wat geregeld moet worden. Handig!

De eventuele gevolgen van ouderschapsverlof

Houd er rekening mee dat zogenoemde ‘inkomensafhankelijke regelingen’ (zoals huurtoeslag en de bijdrage voor kinderopvang of thuiszorg) zijn gekoppeld aan je salaris. Door onbetaald verlof op te nemen, kun je het recht op dergelijke subsidies verspelen. Of de pensioenopbouw doorloopt tijdens het verlof, is afhankelijk van de pensioenregeling. Vraag dit van te voren na bij je werkgever.

Valt jouw ouderschapsverlof samen met een feestdag? Dan geldt die dag gewoon als ouderschapsverlof. Als je werkloos raakt, stopt het ouderschapsverlof op de eerste dag dat je werkloos bent.

Bouw je vakantie op als je ouderschapsverlof hebt?

Je bouwt geen vakantie op als je ouderschapsverlof hebt, omdat dit onbetaald is. Sommige werkgevers hebben hier andere afspraken over. Vraag dit dus altijd na bij je werkgever. Over ouderschapsverlofuren die worden doorbetaald (hoeveel maakt niet uit) vindt wel vakantieopbouw plaats. Blijf je gedeeltelijk werken? Dan bouw je over die uren wel ouderschapsverlof op.

Ouderschapsverlof en zwaarwegend dienstbelang

De werkgever kan vanwege een zwaarwegend bedrijfs- of dienstbelang aan je vragen om het verlof anders in te roosteren. Deze regel is ingegaan per 1 januari 2019. Het veranderde rooster geldt voor het hele ouderschapsverlof.

Ouderschapsverlof en een nieuwe baan?

Heb je een nieuwe baan en nog ouderschapsverlof over? Dan kun je dit verlof opnemen bij je nieuwe werkgever. Je (nieuwe) werkgever kan vragen of je al ouderschapsverlof heeft opgenomen bij een vorige werkgever. Daarom vraag je jouw vorige werkgever om een verklaring waaruit blijkt op hoeveel ouderschapsverlof je nog recht hebt.

Probeer ervoor te zorgen dat in ieder geval het nabestaandenpensioen doorloopt. Wanneer je door het onbetaalde zorgverlof onder het sociaal minimum uitkomt, is het mogelijk dat je aanvullende bijstand kunt aanvragen. Neem hiervoor contact op met het UWV of je gemeente.

(Bron: Rijksoverheid, 2022)