Waarom dit belangrijk is

WIJ vraagt in de brief, samen met de andere betrokkenen, aan het kabinet om vast te houden aan de invoering per 1 januari 2029. Het nieuwe kinderopvangstelsel is al twee keer uitgesteld en dat is, zo vinden we bij WIJ, ongunstig voor ouders. In het nieuwe stelsel betaalt de overheid namelijk rechtstreeks aan kinderopvangorganisaties. Als ouder hoeft je daardoor niet langer zelf kinderopvangtoeslag aan te vragen en loop je nu niet meer het risico op verplichte terugbetalingen van die toeslag.

Dit staat in de brief

In de brief roepen de organisaties het kabinet en de Tweede Kamer op om:

• het wetgevingstraject financiering kinderopvang zonder verder uitstel voort te zetten;

• te blijven investeren in kinderen, ouders, professionals en de sector, en de toegezegde middelen voor dit traject te behouden, ook in de bredere besluitvorming over de begroting;

• vast te houden aan de invoering per 1 januari 2029, en daarmee ouders en kinderopvangorganisaties zekerheid te bieden.

Zo maken we de belofte waar die in drie regeerakkoorden is gedaan, zodat kinderen zich kunnen ontwikkelen, ouders kunnen werken en iedereen kan vertrouwen op een overheid die haar toezeggingen nakomt - Alle organisaties

Al 11 jaar in de maak

Al sinds 2015 wordt gewerkt aan een eenvoudiger en stabieler financieringsstelsel voor de kinderopvang, omdat het huidige stelsel voor veel ouders moeilijk te begrijpen is. In april 2018 trok de toenmalige staatssecretaris de plannen in, terwijl DUO op dat moment al aan de uitvoering werkte.

Sinds 2021 werken de sector, het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de Dienst Toeslagen opnieuw samen aan een nieuw stelsel. Nu, elf jaar na de eerste aanzet, staan we opnieuw op een cruciaal moment: de Dienst Toeslagen is al gestart met de bouw en de Raad van State heeft inmiddels een positief advies uitgebracht.

Nieuwe toeslagenaffaire voorkomen

Waarom verandering nodig is, laat de toeslagenaffaire zien. Ruim 44.000 ouders zijn als gedupeerde erkend. De affaire leidde tot een parlementaire enquête, de val van een kabinet en een hersteloperatie die nog altijd moeizaam verloopt. De overheid erkende dat het vertrouwen van burgers was geschaad en beloofde beterschap.

In drie opeenvolgende regeerakkoorden is daarna toegezegd dat het stelsel eenvoudiger wordt en dat ouders nooit meer te maken krijgen met zo’n ingewikkeld en foutgevoelig systeem. Het nieuwe financieringsstelsel is daar volgens de organisaties een passend antwoord op.

Ouders moeten erop kunnen vertrouwen dat de overheid deze keer wél doet wat zij belooft - Marjet Winsemius, directeur van Voor Werkende Ouders

Ouders zijn kwetsbaarder geworden

Ondertussen zijn ouders in de aanloop naar het nieuwe stelsel kwetsbaarder geworden. De toeslag is stap voor stap verhoogd, waardoor een kleine fout nu tot hogere terugvorderingen leidt. Ouders dragen overigens zelf bij aan de investering. Om het nieuwe stelsel te betalen, wordt de inkomensafhankelijke combinatiekorting (IACK) vanaf 2027 afgebouwd. Dat levert structureel ongeveer € 1,7 miljard per jaar op.

“Na de toeslagenaffaire heeft de overheid ouders beterschap beloofd, in drie regeerakkoorden achter elkaar. Toch blijft het elke keer spannend of het geld behouden blijft of dat het geld als sluitstuk van de begroting wordt gebruikt. Ouders moeten erop kunnen vertrouwen dat de overheid deze keer wél doet wat zij belooft,” zegt Marjet Winsemius, directeur van Voor Werkende Ouders.

De kinderopvangsector heeft duidelijkheid nodig

De sector wil zekerheid Kinderopvangorganisaties bereiden zich al voor op het nieuwe stelsel. Dat vraagt om investeringen, aanpassingen in de bedrijfsvoering, tijdige voorbereiding en een verantwoorde invoering. Om die stappen te kunnen zetten, hebben organisaties en professionals duidelijkheid en zekerheid nodig over de invoering.

Kinderopvang gaat iedereen aan

Kinderopvang is volgens de betrokken organisaties geen luxe voor gezinnen die het zich kunnen veroorloven. Het draagt bij aan de ontwikkeling van kinderen en stelt ouders in staat om te werken, voor anderen te zorgen en een bestaan op te bouwen. In de kinderopvang krijgen kinderen de ruimte om te spelen, zich samen met andere kinderen te ontwikkelen en een goede basis te leggen voor hun schoolloopbaan en hun volwassen leven.

Kinderopvang bevordert kansengelijkheid door alle kinderen een goede start te bieden. Samen met onderwijs en zorg vormt zij een belangrijke basisvoorziening die ontwikkelkansen versterkt en kinderen die extra ondersteuning nodig hebben beter bereikt. Kinderopvang is bovendien een onmisbare schakel in de economie. Zonder betaalbare en betrouwbare kinderopvang kunnen ouders niet deelnemen aan de arbeidsmarkt en komen ook andere sectoren onder druk te staan. Verandering is dus nodig!

Kinderopvang is zoveel meer dan een plek waar je kind naartoe gaat als jij werkt. Het is een plek waar kinderen spelen, ontdekken en groeien. Waar ze samen met andere kinderen de wereld leren kennen. Ieder kind verdient die kans, ongeacht de financiële situatie van de ouders - Mariska van der Kogel, hoofdredacteur WIJ

Over de betrokken organisaties

De brief is een initiatief van Voor Werkende Ouders, PO-Raad en De Branchevereniging Maatschappelijke Kinderopvang (BMK) en WIJ. De andere organisaties die de brief getekend hebben, zijn: FNV, CNV, Vereniging van Nederlandse Gemeenten, Jeugdzorg Nederland, Sociaal Werk Nederland, Vereniging Gehandicaptenzorg, De Nederlandse GGZ, Actiz, Gezonde Generatie (programma van de Samenwerkende Gezondheidsfondsen), Nederlands Centrum Jeugdgezondheid, VO-raad, Sectorraad Gespecialiseerd Onderwijs, Sectorraad Praktijkonderwijs, Algemene Onderwijsbond, Overkoepelend Netwerk Samenwerkingsverbanden, Academie Vakvereniging Schoolleiders, Federatie van Onderwijsvakorganisaties, Siméa, VIVIS, LOWAN, PPINK, Ouders en Onderwijs, Oudervereniging Balans, Ieder(in), Vereniging Netwerk Kindcentra, Stichting voor betrokken Vaderschap, Stichting Platforms vmbo, Vereniging Openbaar Onderwijs, Stichting Lezen, Vakcentrale voor Professionals en WOMEN Inc.